Informator dla ucznia i rodzica

CO ROBIĆ, GDY DZIEJE SIĘ COŚ ZŁEGO?

1. INFORMATOR DLA UCZNIA: CO ROBIĆ, GDY DZIEJE SIĘ COŚ ZŁEGO?

• Natychmiast powiedz zaufanemu dorosłemu: Jeśli w szkole lub poza nią widzisz przemoc, ktoś Ci dokucza albo sam tego doświadczasz, powiedz o tym od razu: wychowawcy, pedagogowi, psychologowi lub dyrektorowi szkoły. Nie czekaj, aż sytuacja sama się rozwiąże – dorośli są w szkole po to, żeby Cię chronić.
• Zadbaj o swoje bezpieczeństwo: Jeśli czujesz, że grozi Ci niebezpieczeństwo, głośno wołaj o pomoc albo uciekaj w bezpieczne, oświetlone miejsce, gdzie są inni ludzie. W sytuacji ostrego zagrożenia życia lub zdrowia (Twojego lub Twoich kolegów) nie czekaj – natychmiast dzwoń na numer alarmowy 112.
• Zachowaj dowody i pamiętaj o faktach: Jeśli ktoś obraża Cię w Internecie, wysyła groźby lub nękające wiadomości (SMS, Messenger, TikTok itp.) – nie usuwaj ich. Zrób zrzuty ekranu (screeny) i zachowaj je na telefonie. Postaraj się też zapamiętać lub zapisać, kiedy i gdzie to się stało oraz kto to widział.
• Zgłoszenie w szkole to pomoc, nie przesłuchanie: Dorosły, któremu zaufasz i opowiesz
  o problemie, od razu przekaże sprawę dyrektorowi, aby ten natychmiast zatrzymał niebezpieczną dla Ciebie sytuację i zapewnił Ci pełną ochronę. Rozmowa w szkole zawsze odbywa się w obecności psychologa lub pedagoga. Będzie to bezpieczna rozmowa wspierająca – nikt nie będzie Cię przesłuchiwał wbrew Twojej woli ani traktował jak na Policji.
• Twój indywidualny Plan Pomocy: Jeśli sytuacja będzie tego wymagała, zespół szkolnych specjalistów stworzy specjalnie dla Ciebie Plan Pomocy Małoletniemu i Zapewnienia Bezpieczeństwa. Oznacza to, że zespół ustali konkretne kroki, abyś czuł się bezpiecznie (np. dodatkowe rozmowy z psychologiem, zmiana miejsca w klasie czy opieka nauczyciela). Twoi rodzice zostaną o tym powiadomieni, chyba że to oni są powodem Twojego strachu.
• Masz swoje prawa: Masz pełne prawo do bezpieczeństwa i ochrony swoich danych. Nikt
  w szkole nie będzie rozmawiał o Twoich problemach z osobami, które nie powinny o tym wiedzieć. Masz prawo opowiedzieć o wszystkim swoimi słowami i liczyć na bezpłatną, dyskretną pomoc psychologiczną na terenie szkoły za każdym razem, gdy czujesz lęk, smutek czy złość.

2. INFORMATOR DLA RODZICA: JAK REAGOWAĆ I WSPÓŁPRACOWAĆ ZE SZKOŁĄ?

• Uważnie słuchaj swojego dziecka: Nigdy nie lekceważ sygnałów o przemocy rówieśniczej, cyberprzemocy czy nagłych zmianach w zachowaniu dziecka. Traktuj każde zgłoszenie ze strony syna lub córki poważnie. Zapewnij dziecko o pełnym wsparciu i o tym, że wspólnie rozwiążecie ten problem.
• Zapewnij dziecku natychmiastowe bezpieczeństwo: W sytuacjach kryzysowych odsuń dziecko od źródła zagrożenia. Jeśli zagrożone jest jego życie lub zdrowie (np. głęboki kryzys psychiczny, samookaleczenia, intencje samobójcze), niezwłocznie wezwij służby ratunkowe (112). Jeśli dziecko twierdzi, że ktoś grozi mu przemocą lub szantażuje konsekwencjami (np. w sieci), zgłoś to natychmiast do Dyrekcji szkoły lub bezpośrednio na Policję.
• Zabezpiecz materiały dowodowe: Pomóż dziecko zabezpieczyć wszelkie cyfrowe ślady incydentu (zrzuty ekranu z obraźliwymi komentarzami, wiadomości, linki, rejestry połączeń). Nie usuwajcie ich – stanowią one kluczowy załącznik do szkolnej dokumentacji oraz dowód dla organów ścigania. Spiszcie wspólnie najważniejsze fakty: daty, miejsca oraz wykaz świadków.
• Współpracuj ze szkołą: Po zgłoszeniu incydentu pracownicy szkoły uruchamiają wewnętrzne procedury ochronne. Zespół specjalistów wraz z pedagogiem szkolnym ocenia sytuację i jeśli zachodzi taka potrzeba, opracowuje formalny Plan Pomocy Małoletniemu
  i Zapewnienia Bezpieczeństwa. Jako rodzice jesteście wzywani do szkoły w trybie pilnym, aby współpracować przy tym planie (ustalić zakres wsparcia psychologicznego, organizacyjnego czy ułatwień w nauce). Szkolne rozmowy z małoletnim mają charakter wyłącznie diagnostyczno-wspierający, a nie śledczy.
• Zrozum ścieżkę prawną i obowiązki placówki: Szkoła funkcjonuje w oparciu o sztywne przepisy prawa. Jeśli czyn ma znamiona przestępstwa ściganego z urzędu (np. pobicie, udostępnianie wizerunku o charakterze pornograficznym), dyrektor ma ustawowy obowiązek zawiadomić Policję lub Prokuraturę (art. 304 § 2 KPK). W przypadku podejrzenia przemocy domowej (w tym rażącego zaniedbania), pedagog szkolny ma prawny obowiązek wszcząć procedurę „Niebieskiej Karty” oraz wystąpić do sądu rodzinnego o wgląd w sytuację rodziny (art. 572 KPC). Jeśli sprawcą przemocy lub cyberprzemocy jest inny uczeń, który nie ukończył 17 lat, czyn ten jest traktowany jako przejaw demoralizacji lub czyn karalny, co nakłada na szkołę obowiązek powiadomienia Sądu Rodzinnego (zgodnie z ustawą
  o wspieraniu i resocjalizacji nieletnich). Działania te – w sytuacji zagrożenia dobra dziecka – są realizowane niezależnie od zgody czy sprzeciwu rodziców (art. 240 § 1 KK).
• Prawo do prywatności i ochrony danych osobowych (RODO): Wszelka dokumentacja dotycząca Państwa dziecka (Karty Interwencji, notatki, plany pomocy) jest ściśle poufna. Jest ona przechowywana w gabinecie pedagoga szkolnego w zamkniętej szafie. Dostęp do niej mają wyłącznie upoważnieni pracownicy, a instytucjom zewnętrznym (np. sądowi) może zostać wydana wyłącznie na ich oficjalny, pisemny wniosek.